Dynamiczne przemiany obserwowane we współczesnej gospodarce, stanowią ogromne wyzwanie dla podmiotów w niej funkcjonujących. Wysoki stopień turbulencji otoczenia, globalizacja procesów oraz agresywny charakter działań konkurencyjnych, obligują menedżerów do bardzo uważnego koordynowania działań, prowadzących do realizacji wyznaczonych celów organizacji. Proces ten nazywamy zarządzaniem, a w tym rozdziale poznasz jego najważniejsze założenia.
W poprzedniej części dowiedziałeś/aś się, że zarządzanie to zespół czynności skoncentrowanych na realizacji celów organizacji. Wiesz również, że przedmiotem zarządzania są pracownicy organizacji, a podmiotem osoby zarządzające. To właśnie tym ostatnim poświęcony zostanie ten moduł.
W poprzednich modułach wielokrotnie używaliśmy określenia „organizacja”. Warto zatem w tym momencie skupić się na poznaniu istoty organizacji jako obiektu zarządzania. W tym rozdziale zdefiniujesz pojęcie organizacji w ujęciu prakseologicznym, systemowym i społecznym, poznasz cechy organizacji w ujęciu systemowym, scharakteryzujesz środowisko wewnętrzne organizacji i omówisz jej budowę na podstawie dwóch modeli, wymienisz interesariuszy organizacji, zdefiniujesz pojęcie kultury organizacyjnej, omówisz determinanty jej kształtowania, a także opiszesz jej elementy i poziomy oraz wymienisz najważniejsze typy kultur.
Znając wszystkie elementy środowiska wewnętrznego organizacji, należy przyjrzeć się relacjom, które zachodzą pomiędzy nimi, a otoczeniem zewnętrznym. Jest to zagadnienie niezwykle ważne z punktu widzenia procesu zarządzania, ponieważ powodzenie i skuteczność organizacji w dużej mierze zależy od dopasowania jej działań do otoczenia, w którym funkcjonuje. W systemowej koncepcji organizacji podkreśla się, że organizacja połączona jest z otoczeniem licznymi interakcjami, które determinują charakter podejmowanych przez nią działań. Należy zatem pamiętać, że każdy podmiot działający na rynku powinien być świadomy szans i zagrożeń wynikających z jego otoczenia, aby móc w sposób racjonalny realizować swoje cele.
Organizacje chcące świadomie kreować swoją przyszłość, powinny w rzetelny sposób planować swoje działania. Ten rozdział zostanie poświęcony podstawowej funkcji zarządzania – planowaniu. W tej części poznasz istotę, rolę i zadania planowania w organizacjach, poznasz najważniejsze problemy związane z planowaniem, zdefiniujesz pojęcia celów i planów w organizacji oraz wskażesz ich cechy, poznasz zasadę SMART i rozróżnisz różne rodzaje celów w organizacji.
W tym module omówione zostaną najważniejsze aspekty dotyczące struktur. Poznasz strukturę organizacji i jej podstawowe elementy, omówisz funkcje struktury organizacyjnej, zidentyfikujesz symptomy niedostosowania strukturalnego, scharakteryzujesz dominujące orientacje strukturalne, omówisz podstawowe formy organizacyjne, scharakteryzujesz podstawowe typy struktur organizacyjnych, wskażesz najważniejsze współczesne trendy w procesie organizowania.
Współczesna wiedza na temat teorii zarządzania dostarcza bardzo jasnych wskazówek informujących menedżerów o kluczowej roli działań w obszarze motywacji członków organizacji. Zmotywowany pracownik, to pracownik efektywny. Bardzo istotnym zadaniem kierowniczym jest zatem zaprojektowanie takiego systemu motywacji, który skłoni personel do osiągania wyższych efektów pracy.
Kontrolowanie jest funkcją zarządzania, która koncentruje się na obserwacji i ocenie wyników działań w organizacjach. W tym rozdziale poznasz istotę i cel kontrolowania, omówisz etapy procesu kontrolowania w organizacjach, scharakteryzujesz główne formy kontroli, omówisz aspekty związane ze skutecznością kontroli, poznasz sposób, w jaki menedżerowie mogą skutecznie pokonywać opór pracowników wobec kontroli.